Аймгийн Алдарт уяач Б.Энхбаатар: Анх удаа ирээд халзан морио улсын наадамд түрүүлгэж, "Их Хурд"-д айрагдууллаа

АХ-ын 95 жилийн ой, Үндэсний их баяр цэнгэл наадмын хурдан их насны морьдын уралдаанд хонгор халзан морио түрүүлгэсэн Өвөрхангай аймгийн Тарагт сумын уугуул, аймгийн Алдарт уяач Бадралын Энхбаатарын баярын сэтгэгдлийг уншигч танаа хүргэж байна.
-Шигшмэл морьдын “Их хурд-7” уралдаанд их насны морь аман хүзүүнд хурдлуулсан танд баяр хүргэе.
-Баярлалаа. Гурван жил тутмын “Их хурд” уралдаан  өргөн дэлгэр сайхан болж байна. Хонгор халзан морь  маань төрийнхөө наадамд түрүүлээд, давхар уяагаар морины их олимпод аман хүзүүдэж, хурдан гэдгээ дахин баталлаа.  Сэтгэл их өндөр байна.
-Өмнөх “Их хурд” уралдаануудад оролцож байв уу?
-Үзэгчийн хувиар сонирхож байсан. Энэ жил анх удаа уяачийн хувиар оролцож, хонгор халзан морио айрагдуулсандаа маш их баяртай байна. Улсын наадамд ч ялгаагүй анх удаа оролцоод халзан морио түрүүлгэлээ. Энэ жил ихэнх нутгаар зуншлага сайтай, морьдын уяа сойлго аятайхан байлаа шүү дээ.
-Тийм болохоор улсын наадмыг  зорьжээ дээ?
-АСЕМ-тай холбогдуулаад аймгуудын баяр наадам хойшилсон. Тийм болохоор төрийнхөө наадамд ирж уралдъя гэж бодсон юм.
-Халзан морь сунгаануудад өнгөлж байсан уу?
-Нутагтаа наадмын өмнөх сунгаагаа хийхэд гурваар давхисан. Өвөрхангай аймгийн Тарагт сумын харьяат аймгийн Алдарт уяач Алтангэрэлийн хар морь түрүүлж, Отгоннасан Манлайн хээр морь аман хүзүүдэж миний халзан гурвалсан юм. Хээр морийг та бүхэн мэднэ. Өнгөрсөн жил төрийнхөө наадамд гуравлаад, давхар уяагаар Өндөр Гэгээний даншигт айрагдсан. Хар морь мөн л Засгийн газрын тогтоолт бүсийн наадамд айрагдаж байсан адуу. Ийм том довны морьдтой эн тэнцүү уралдаж байсан учраас улсын наадамд явъя гэж шийдсэн юм. Улсын наадамд хар морь дээгүүр явж байгаад суугаад хойшилчихсон. Харин хээр морь уралдалгүй өнжөөд дан уяагаар сая Их хурдад таваар давхилаа. Манай нутгийн морьд өнгөтэй сайхан байна.
-Түмэн эхийн эзэн болно чинээ төсөөлж байв уу?
-Эр хүний дотор эмээл, хазаартай морь гэгчээр айрагдчих болов уу гэж бодолгүй л яахав. Гэхдээ түрүүлнэ чинээ санаагүй ээ.
-Барианд орох торгон агшныг хаанаас үзсэн бэ?
-Үзэж чадаагүй ээ. Хөлсний хашаан дээр амжиж ирж чадахгүй байх гээд ойрхон хүлээж байсан. 
-Нэлээд итгэлтэй байжээ дээ?
-Барианы газраас хөлсний цэнхэр хашаа нэлээдгүй зайтай шүү дээ. Энд үзчихээд тийшээ гүйнэ гэхээр амжихгүй санагдаад тэнд нь хүлээж байсан юм.
-Өнөөдөр ч /2016.07.24/ мөн адил хөлсний хашааны орчим хүлээж байхыг тань харсан.
-Тиймээ. Морио зарлагдаад эхэлмэгц дөхөөд хүлээж байсан юм. Халзан морь маань нэг тэгээд зарлагдсан бол баараггүй л баярлуулдаг адуу.
-“Төрийн наадамд их морь түрүүлгэсэн хүн бүтэн жил айлын хойморт суудаг юм” хэмээн Баярмагнай доктор ярьдаг. Ямартаа ч аймгийн Алдарт уяач цолны эзэн болжээ дээ.
-Тэгсээн. Нутаг  орныхон маань хүндэтгэн хүлээж авч, аймгийн Алдарт уяач хэмээх эрхэм цолыг олголоо. Би Өвөрхангай аймгийн Тарагт сумын хүн. Хонгор халзан морь түрүүлсний дараа нутгийн зөвлөлийнхөн маань аав ээж шиг дотно сайхнаар хүлээж авч баяр хүргэсэн. Ер нь таних танихгүй их олон хүн баяр хүргэдэг юм байна. 
- Энэ удаа аавтайгаа иржээ дээ?
-Миний аав залуугаараа мөнх бусыг үзүүлсэн. Энэ хүн бол  миний авга ах. Манай аавын дүү. Аймгийн Алдарт уяач Бандиагийн Галсантогтох гэдэг хүн байгаа юм. 2010 онд анх хонгор халзан морийг маань уяж өгч байсан. Амжилтын гарааг минь эхлүүлж өгсөн ачтай буурал ахтайгаа өнөөдөр “Их хурд”-ын дэвжээнээ халзан морио айрагдуулчихаад цоллуулах гэж байгаа нь сайхан байна.
-Хурдан морь уяад зургаан жил болж байна гэлээ. Алдартын нэрийг өргөсөн өөр ямар хурдан хүлгүүд байна вэ?
-Аймгийнхаа баяр наадамд айрагдаж байсан азарга бий. Одоо арав гаруй медальтай. Мөн сая аймгийнхаа баяр наадамд наймаар давхисан хүрэн соёолон байна. Ер нь нас болгонд морь уядаг даа.
-Хурдан халзангийн эзэнд дахин баяр хүргэж амжилт хүсье. Ярилцсанд баярлалаа.
-За баярлалаа.
А.Энхжил